Phòng chống sâu bệnh hại trên cây lâm nghiệp

Trong thời gian vừa qua, trên cây lâm nghiệp xuất hiện một số sâu bệnh đang phát sinh gây hại: Bệnh chết héo trên cây keo ở giai đoạn từ 1 đến 5 tuổi trên diện tích rừng trồng chu kỳ 2 và 3; sâu xanh hại lá cây bồ đề và một số sâu bệnh hại khác. Dự báo trong thời gian tới, thời tiết diễn biến phức tạp, nắng xen kẽ các đợt mưa là điều kiện thuận lợi cho sâu bệnh tiếp tục phát sinh, gây hại trên cây lâm nghiệp.

Để hạn chế thiệt hại do sâu bệnh gây ra, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật hướng dẫn một số biện pháp và tổ chức thực hiện phòng, trừ sâu bệnh hại như sau:

I. Hướng dẫn phòng trừ một số sâu bệnh hại

1. Đối với sâu xanh ăn lá bồ đề

- Đặc điểm gây hại: Sâu có tính chọn lọc thức ăn cao; chỉ ăn lá bồ đề, không ăn các loại lá cây khác. Sâu non sau khi nở sẽ ăn lá, gây hại cả lá non, lá bánh tẻ và lá già. Cây bị hại nặng không còn lá sẽ chậm phát triển, còi cọc, một thời gian sau mới hồi phục và ra lá mới. Nếu cây bị nhiều lứa sâu xanh gây hại nặng liên tục có thể không còn khả năng phục hồi và bị chết.

- Đặc điểm hình thái và tập tính sinh học: Sâu xanh ăn lá bồ đề có vòng đời khoảng 35- 45 ngày. Trưởng thành màu xám, có râu đầu hình lông chim, hoạt động về đêm, ưa ánh sáng đèn. Trứng được đẻ thành ổ từ 40 -70 quả tập trung trên thân cây và mặt sau lá bồ đề. Sâu non màu xanh có 4 tuổi, tuổi 1 sống quần tụ, từ tuổi 2 trở đi sống tản mạn, phân bố đều trên tán lá và gây hại mạnh ở tuổi 3 và 4. Nhộng màu nâu đen, nằm ở trong đất, phân bố đều trong hình chiếu tán lá ở độ sâu 1 -7cm. Hàng năm, có khoảng 6 -7 lứa sâu gối nhau gây hại trên các rừng bồ đề từ tháng 4 đến tháng 10, trong đó gây hại mạnh nhất từ trung tuần tháng 7 đến tháng 9 hàng năm.

- Dự báo sâu non lứa 7 sẽ nở và gia tăng mật độ, gây hại mạnh từ ngày 10/10/2021 trở đi, mức độ hại trung bình đến nặng nếu không được phòng trừ kịp thời và gặp thời tiết lạnh, ít mưa, khô hanh làm cây khó phục hồi.

- Áp dụng các biện pháp tổng hợp để phòng trừ:

+ Biện pháp canh tác: Trồng bồ đề đúng mật độ; tỉa, dặm, phát cành để cây có khoảng cách hợp lý; bón phân cân đối để cây khỏe, tăng khả năng chống chịu với sâu hại.

+ Biện pháp thủ công: Sử dụng bẫy đèn để bắt và tiêu diệt trưởng thành; thực hiện xới xáo quanh gốc cây (toàn bộ hình chiếu tán lá) để diệt nhộng nhằm hạn chế trưởng thành vũ hóa đồng thời bắt giết trưởng thành, diệt các ổ trứng, giết ổ sâu non mới nở trên các lá. 

+ Biện pháp sinh học: Bảo vệ các loài thiên địch có sẵn trong rừng bồ đề, đặc biệt là bảo vệ các loài chim ăn sâu để khống chế mật độ sâu hại.

+ Biện pháp hóa học: Khi sâu gây hại với mật độ cao chủ động khoanh vùng, dọn thực bì và sử dụng những loại thuốc hóa học có tác dụng tiếp xúc và vị độc, phổ tác dụng rộng để phun trừ sâu xanh như: Supertox 100EC; Alfacua 10EC; Shertin 5.0EC… và một số loại thuốc khác có cùng hoạt chất trong Danh mục thuốc bảo vệ thực vật được phép sử dụng tại Việt Nam.

2. Đối với bệnh chết héo trên cây keo  

-  Đối với vườn ươm: Chọn cây vật liệu lấy hom khỏe, sạch bệnh. Xử lý bầu đất ươm cây giống bằng các chế phẩm sinh học để hạn chế mầm bệnh và giúp cây con phát triển khỏe mạnh, tăng khả năng kháng bệnh. Chăm sóc cây con kịp thời, đúng kỹ thuật; thường xuyên phòng trừ các đối tượng côn trùng gây hại, tránh tạo vết thương cơ giới.

-  Đối với rừng trồng mới:

+ Luân canh cây trồng khác đối với những rừng đã trồng keo 2-3 chu kỳ;

+  Chuẩn bị đất trước khi trồng rừng: Dọn thực bì, cuốc hố trước khi trồng 15 ngày; Xử lý hố trước khi trồng và xử lý mầm bệnh trong đất bằng vôi bột, Trichoderma…; xử lý mối, côn trùng bằng các loại thuốc: Nugor 10GR; Sitto-nin 15 BR, Ritenon, 150GR và một số loại thuốc khác có cùng hoạt chất trong Danh mục thuốc bảo vệ thực vật được phép sử dụng tại Việt Nam.

- Đối với rừng trồng trong thời gian chăm sóc:

+ Phát dọn thực bì đảm bảo rừng thông thoáng; không tỉa cành vào mùa mưa hoặc khi thời tiết có độ ẩm cao; sử dụng dụng cụ cắt tỉa cành sắc gọn tránh gây sát thương cơ giới tạo điều kiện thuận lợi cho nấm bệnh xâm nhiễm, lây lan.

+ Chăm sóc kịp thời, đúng kỹ thuật để cây khỏe, tăng khả năng chống chịu sâu bệnh; bón bổ sung phân vi sinh tổng hợp, các chế phẩm sinh học như Trichoderma...

+ Thường xuyên theo dõi, kiểm tra, phát hiện và phòng trừ sớm đối với các loại côn trùng, mối gây hại cây trồng (là một trong những tác nhân gây bệnh chết héo trên cây keo).

+ Những cây bị bệnh nặng, không có khả năng phục hồi cần tiến hành chặt, mang ra khỏi rừng, tiêu hủy ngay và rắc vôi bột vào vùng gốc, rễ để ngăn chặn nguồn bệnh lây lan.

* Ngoài ra, cần chú ý đối với bệnh đốm lá, khô ngọn trên cây bạch đàn do nấm gây hại: Khi bệnh phát sinh gây hại, sử dụng các loại thuốc bảo vệ thực vật đặc trị nấm để phòng trừ bệnh như Daconil 75WP; Aliette 800 WG; Anvil® 5SC…

II. Tổ chức kiểm tra, phát hiện và phòng chống sâu bệnh hại

- Phòng Nông nghiệp và PTNT các huyện, Phòng Kinh tế thành phố, Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp các huyện, thành phố: Phối hợp với Ủy ban nhân các xã, phường, thị trấn tuyên truyền, hướng dẫn nhân dân thường xuyên thăm rừng, phát hiện sớm sâu bệnh hại trên cây lâm nghiệp để áp dụng các biện pháp phòng, chống sâu bệnh kịp thời, hiệu quả và phù hợp với điều kiện thực tế của cơ sở.

- Chi cục Kiểm lâm: Chỉ đạo các đơn vị trực thuộc tăng cường cán bộ tuyên truyền, hướng dẫn chủ rừng các biện pháp phòng, chống sâu bệnh kịp thời và hiệu quả.

- Các Công ty, Ban Quản lý rừng phòng hộ (như kính gửi): Phân công cán bộ kỹ thuật phối hợp thường xuyên với đội trưởng các đội sản xuất thường xuyên theo dõi, kiểm tra kịp thời diễn biến phát sinh, gây hại của sâu bệnh hại; đặc biệt là bệnh chết héo cây keo, sâu xanh ăn lá bồ đề; khoanh vùng các diện tích rừng trồng bị sâu bệnh để kịp thời áp dụng các biện pháp phòng, chống.

Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đề nghị các cơ quan, đơn vị quan tâm chỉ đạo thực hiện nội dung trên. Trong quá trình thực hiện có khó khăn, vướng mắc kịp thời liên hệ với Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật để phối hợp giải quyết (Phòng Kỹ thuật, ĐT: 0207.3822.752)./.

Chi cục TT&BVTV

Tin cùng chuyên mục