Hướng dẫn Kỹ thuật › Trồng trọt - BVTV12/5/2016 15:0

Nhện đỏ hại cây có múi và biện pháp phòng trừ

Nhện đỏ gây hại trên cam, quýt, chanh và nhiều loại cây trồng khác. Trên lá có những chấm nhỏ li ti, khi bị nặng, vết chấm lan rộng, lá có màu ánh bạc, sau đó có thể bị khô và rụng.

Vào các tháng mùa khô đa số các vườn cây ăn quả có múi ở đây đều có nhện đỏ xuất hiện với mật số khá lớn. Nhện đỏ chích hút nhựa cây trên lá non, chồi non, nụ hoa, cuống hoa, trái non làm cho cây còi cọc không lớn được; lá, hoa bị khô héo và rụng; trái non bị sần sùi, không lớn được, chất lượng trái giảm sút, gây thất thu khá lớn cho nhà vườn. 

1. Đặc điểm sinh vật học

- Nhện đỏ hại cây có múi có tên khoa học là Panonychus citri M, tổng họ nhện chăng tơ (Tetranychoidea), bộ ve bét (Acariana).

- Trưởng thành:

+ Con cái có hình ô van màu đỏ sẫm, thân dài khoảng 0,4mm. Lông trên lưng dài mọc trên u lông.

+ Con đực có cơ thể nhỏ hơn, nhưng chân dài hơn.

- Trứng:

+ Hình cầu dẹt, ở giữa trứng có cuống, phía trên đỉnh có vài sợi lông.

+ Thường được đẻ ở gần giữa gân chính của mặt trên lá.

- Nhện non:

+ Có 3 tuổi.

+ Nhện non mới nở có màu trắng vàng, tuổi 2 màu nâu đỏ, tuổi 3 màu đỏ sẫm.

2. Đặc điểm sinh thái học

2.1 Phân bố

- Ở Việt Nam và nhiều nước trên thế giới như: Tây Âu, Tuynidi, I-Ran, Thổ Nhĩ Kỳ, Nam Phi, Ấn Độ, Sri Lanka, Newziland, Úc, Brasil, Argentina, Chi Lê, Pêru, Colombia, ...

2.2 Phạm vi ký chủ

- Gây hại trên các loại cây trồng thuộc giống cam chanh Citrus: cam, quýt, chanh, bưởi, ...

- Cây trong giai đoạn vườn ươm và giai đoạn nhỏ tuổi bị nặng hơn giai đoạn khác.

2.3 Tập quán sinh sống và gây hại

- Nhện đỏ sống ở mặt trên lá già, lá bánh tẻ (khi mật độ cao sống cả ở mặt dưới lá, cành lộc non, quả). Nhện đỏ chích hút nhựa cây tạo thành các
vết châm nhỏ li ti màu trắng bạc hơi vàng. Lá bị hại nặng trở nên có màu trắng bạc, dễ bị rụng, cây còi cọc không ra lộc.

- Nhện đỏ phát sinh quanh năm. Nhiệt độ thích hợp cho sự phát triển là 250C. Nhiệt độ trên 35 - 400C không thích hợp, chúng có thể bị chết hàng
loạt (Jepson và Ctv., 1975).

- Mưa nặng hạt kèm theo gió to có thể rửa trôi nhện hại.



Nhện đỏ gây hại trên lá

- Vòng đời:

+ Thời gian các pha phát triển của nhện đỏ cam chanh ở nhiệt độ 300C ngắn hơn ở 250C.

+ Ở 250C: Trứng: 5,58 ngày; nhện non tuổi 1: 1,66 ngày; nhện non tuổi 2: 1,42; nhện non tuổi 3: 1.45 ngày. Vòng đời: 11,87 ngày; đời: 27,43
ngày.

+ Ở 300C: Trứng: 3,4 ngày; nhện non tuổi 1: 1,27 ngày; nhện non tuổi 2: 0,77; nhện non tuổi 3: 1.52 ngày. Vòng đời: 8,44 ngày; đời: 14,73 ngày.

 


Vòng đời của nhện đỏ (Nguồn: Internet)

Kẻ thù tự nhiên của nhện đỏ:

+ Phổ biến là Bọ rùa  Stethorus  và bọ cánh cộc Oligota, thường xuất hiện khi mật độ nhện hại cao.

+ Bọ trĩ Scolothrips sexmaculatus P. là loài bắt mồi quan trọng trên cam chanh ở California (McMurtry và Ctv.,1970).

+ Các loài nhện bắt mồi họ Phytoseiidae, phổ biến thuộc giống Amblyseius (cho tới nay đã phát hiện được khoảng 6 loài).

+ Nấm thuộc giống Entomopthora (xuất hiện ở vùng nóng ẩm).



Bọ rùa  Stethorus  (Nguồn: Internet)


Bọ cánh cộc Oligota (Nguồn: Internet)
 
3. Biện pháp phòng trừ

- Biện pháp canh tác, cơ giới:

+ Bón phân cân đối, tưới nước hợp lý, chăm sóc cho cây khỏe, tăng sức chống chịu.

+ Cắt tỉa cành tạo tán cho vườn thông thoáng.

+ Có thể tiến hành tưới nước theo kiểu phun mưa để rửa trôi nhện bám trên các bộ phận của cây.

- Các biện pháp sinh học:

+ Bảo vệ và lợi dụng các loài thiên địch tự nhiên để khống chế mật độ nhện.

- Các biện pháp hóa học:

Nhện đỏ có khả năng kháng thuốc cao, nên sử dụng luân phiên các loại thuốc hóa học để ngăn nhện hình thành tính kháng:

+ Dầu khoáng.

Hexythiazox (Tomuki 50EC, Nissorun 5EC, Lama 50EC, ...).

Propargite (Comite 73EC, Sagomite 57EC...).

Pyridaben (Hapmisu 20EC,  Nomite - Sạch nhện 180EC, ...).

Amitraz (Binhtac 20EC, Mitac 20EC,...).


Diafenthiron (Detect 50WP, Pegasus 500SC, Pesieu 500SC,...).

 
TCO


Tài liệu tham khảo
1. Oleg Nicetic, Phạm Văn Lầm, Ngô Tiến Dũng, Đinh Văn Đức (2008), Sâu bệnh hại phổ biến và thiên địch trên cây ăn quả có múi, Nhà xuất bản Nông Nghiệp, Hà Nội.
2. Bộ môn côn trùng (2004), Giáo trình côn trùng chuyên khoa, Nhà xuất bản Nông Nghiệp, Hà Nội.
3. Citrus Plants Ornamental (2014), Pests & Diseases, [http://www.citrusplants.info/pages/pests-diseases, accessed 19 June 2014].
4. 123doc (2014), Phòng trừ nhện đỏ hại cam quýt ppt, [http://123doc.vn/document/1281855-phong-tru-nhen-do-hai-cam-quyt-ppt.htm, accessed 23 June 2014].   
5. Trang Vàng Nông Nghiệp Việt Nam (2012), Nhện đỏ hại cây có múi: cam quýt bưởi chanh,[http://www.trangvangnongnghiep.com/cay-an-trai/5639-nhen-do-hai-cay-co-mui-cam-quyt-buoi-chanh.html#.U6eFNvl_td5, accessed 23 June 2014].
6. Trung tâm nghiên cứu khoa học nông vận (2014), Nhện đỏ hại cây quất cà cách phòng trị[http://www.khoahocchonhanong.com.vn/csdlkhcn/modules.php?name=News&op=viewst&sid=2132, accessed 23 June 2014].   
VP sưu tầm

Tin mới nhất:

Văn bản chỉ đạo điều hành

Văn bản số 407/SNN-TTBVTV V/v tập trung chỉ đạo sản xuất vụ Đông Xuân 2018-2019

Kế hoạch tiêm phòng cho đàn gia súc, gia cầm năm 2019

Công văn số 295/SNN-TBVTV về việc điều tra phát hiện sâu keo mùa thu hại trên cây trồng

Công văn số 242/SNN-KH về việc triển khai nhiệm vụ, đôn đốc sản xuất nông, lâm nghiệp vụ xuân năm 2019

Văn bản số 218/SNN-VP ngày 18/2/2019 về việc triển khai sử dụng chữ ký số chuyên dùng Chính phủ

Kế hoạch tổ chức Ngày chạy Olympic vì sức khỏe toàn dân năm 2019

Công văn số 214/SNN-VP ngày 15/2/2019 về việc rà soát, lập hồ sơ đề nghị nâng bậc lượng trước thời hạn cho công chức, viên chức năm 2018

Thông báo kết quả đánh giá, xếp loại chất lượng tập thể lãnh đạo các phòng chuyên môn, các đơn vị trực thuộc Sở năm 2018

Báo cáo số 02/BC-PCLB về việc Báo cáo thiệt hại và công tác phòng chống rét hại trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang

Văn bản số 136/SNN-TCCB V/v lập hồ sơ đề nghị giải quyết chính sách tinh giảm biên chế kỳ 6 tháng cuối năm 2019 theo Nghị định số 108/2014/NĐ-CP

Tăng cường các biện pháp đảm bảo đón Tết Nguyên đán Kỷ Hợi 2019, vui tươi, lành mạnh, an toàn, tiết kiệm

Quyết định công khai phân bổ dự toán ngân sách năm 2019 của Sở Nông nghiệp và PTNT

Tuyên Quang

Số lượt truy cập: 841213- Đang online : 5442